Waarom regeneratief tuinieren?
Op deze pagina vertel ik waarom ik regeneratief tuinier en volgens welke principes ik dat probeer te doen.
kleine vuurvlinder op gewone margriet
Wat is regeneratief tuinieren?
Tuinieren is allang niet meer alleen een hobby; het is een manier om bij te dragen aan een gezondere planeet. Twee termen die daarbij vaak opduiken zijn duurzaam tuinieren en regeneratief tuinieren. Hoewel ze op elkaar lijken, is er een belangrijk verschil in filosofie en aanpak. Ik leg graag in het kort uit wat beide betekenen en hoe ze verschillen.
Duurzaam tuinieren draait om het minimaliseren van negatieve impact op het milieu. Het doel is om de huidige toestand te behouden en schade te voorkomen. Denk aan:
- Geen chemische bestrijdingsmiddelen
- Water besparen.
- Inheemse planten gebruiken.
- Composteren om afval te verminderen.
Regeneratief tuinieren gaat een stap verder: het wil ecosystemen actief herstellen en verbeteren. Het doel is niet alleen schade beperken, maar ook:
- Bodemgezondheid opbouwen.
- Biodiversiteit vergroten.
- Koolstof vastleggen in de bodem.
- Circulaire processen creëren.
johanneskever op rood nagelkruid
paardenbijter op vlinderstruik
Hoe wil ik dat doen?
Bij het herstellen en verbeteren van de bodem, de biodiversiteit en het ecosysteem hanteer ik zeven principes.
1. De bodemgezondheid staat centraal. Ik gebruik absoluut geen chemische bestrijdingsmiddelen of kunstmest. Ik stimuleer het bodemleven en laat schimmels, bacteriën en wormen hun werk doen. Ik verstoor de bodem minimaal. Omspitten en schoffelen zijn uit den boze.
2. Hoe meer biodiversiteit hoe beter. Ik gebruik een mix van voornamelijk inheemse soorten, aangevuld met nectarrijke uitheemse soorten, die insecten aantrekken. Ik creëer een habitat waar insecten (maar ook vogels en b.v. egels) kunnen eten, leven en zich voortplanten. Ik gebruik zoveel mogelijk soorten planten, om de biodiversiteit te vergroten.
3. Geen gebruik van leidingwater. Ik gebruik veel vaste planten en bodembedekkers, om het regenwater vast te houden en in de bodem te laten infiltreren. Met behulp van regentonnen vang ik regenwater op voor droge tijden. Omdat ik planten natuurlijk laat afsterven, ontstaat er een laag van 'tuinafval' om verdamping te beperken.
4. Ruimte voor natuurlijke kringlopen. Ik laat zoveel mogelijk de processen van groeien, bloeien, afsterven en vergaan hun eigen gang gaan. Bij wat ik snoei denk ik circulair: alles wat uit de tuin komt, gaat terug in de tuin.
5. De tuin moet in staat zijn CO2op te slaan. Ik stimuleer wortelgroei en vaste planten. Ik gebruik bodembedekkers en bomen om CO₂ vast te leggen.
6. Samenwerken met de natuur. Ik observeer en probeer te leren van natuurlijke processen. Ik zie bladluizen e.d. niet als plagen. Alles heeft z’n nut. Bovendien zijn er voldoende andere insecten, die daar weer op jagen. En ook de planten hebben hun eigen afweermechanismen.
gewone citroenzweefvlieg op geel zonneroosje
snorzweefvlieg op goudsbloem
7. Grazen. Dit principe is een logisch gevolg van het zesde principe. Ik begon het pas te begrijpen toen de Kleine Idylle zich eenmaal ontwikkelde. Het is in feite de ontbrekende schakel binnen elke regeneratieve tuin - de schakel die meteen duidelijk maakt dat regeneratief niet ‘verwilderd’ betekent, maar ‘zorgvuldig beheerd’. In een volledig ecosysteem zijn altijd grazers aanwezig, zoals konijnen en reeën. Dieren die door hun voedselvoorkeur voorkomen dat bepaalde plantensoorten gaan overheersen en zo ruimte maken voor diversiteit. Reeën eten ook jonge loten van bomen en struiken - en zorgen er zo voor dat er voldoende licht blijft voor de lage vegetatie. Dit zijn precies de ecologische functies die in een regeneratieve tuin ontbreken. Dat is mijn taak. Door selectief te knippen, te remmen en te openen vervul ik de functie van grazer. En op die manier ben ik zelf ook onderdeel van het ecosysteem.
Doe mee aan het herstel van de natuur!
Elke stap, hoe klein ook, draagt bij aan een gezondere planeet. Begin vandaag nog met regeneratief tuinieren en maak van jouw tuin een zoemende zone van leven! Wil je wel, maar weet je niet goed hoe te beginnen? Of heb je andere vragen? Neem dan contact met me op. Wellicht kan ik jou helpen.